"Noem mij, bevestig mijn bestaan, laat mijn naam zijn als een keten, noem mij, noem mij, spreek mij aan." Een deel van een gedicht van Neeltje Maria Min, dat geestelijk verzorger Mathilde Knol voorlas tijdens de onthulling. In aanwezigheid van vertegenwoordigers van GGZ Centraal, de Cliëntenraad, de Museumcommissie, Vereniging Historisch Ermeloo, Werkgroep Joodse Slachtoffers Ermelo en museum Het Pakhuis werd het verhaal vertelt van de beide slachtoffers, zo schrijft Gert Hofsink van Ermelo van Nu.
Julius Canter en Philip Alexander Noordwal
De twee herdachte patiënten van Veldwijk waren Julius Canter (5 april 1904- 16 april 1943) en Philip Alexander Noordwal (25 juni 1868 - 23 april 1943). Beide werden ze op 10 april 1943 opgehaald door een bus en samen met twaalf andere Joodse bewoners van 's Heerenloo naar Westerbork gedeporteerd. Vanuit daar werden ze doorgevoerd naar concentratiekamp Sobibor in Polen en binnen enkele dagen vermoord.
Dhr. Hamer, toenmalige directeur van Veldwijk, kreeg op 8 april 1943 het bericht dat Joodse patiënten zouden worden opgehaald. Hij weigerde medewerking te verlenen. Als enige twee stonden Canter en Noordwal ingeschreven in het bevolkingsregister van Ermelo, in tegenstelling tot 18 andere Joodse patiënten die toen op Veldwijk verbleven. Zij vertrokken, maar chronisch zieke patiënten Noordwal en Canter hadden die mogelijkheid niet, omdat er geen onderdak voor hen te vinden was vanwege hun toestand.
Wat zijn Stolpersteine?
De Stolpersteine maken deel uit van een Europees gedenkproject. In 1992 ontwierp Kunstenaar Günter Demnig de kleine messing steentjes om de slachtoffers van het nationaal-socialisme rond en tijdens de Tweede Wereldoorlog te gedenken. Vandaag de dag zijn er in minstens twaalfhonderd plaatsen in Europa Stolpersteine te vinden.
Nadat Mathilde Knol uit de Kaddisj voorlas, het gebed voor de overledenen, werden er twee kaarsjes ontstoken. Daarna konden aanwezigen, naar Joods gebruik, ieder een steentje bij de Stolpersteine leggen.
Met de onthulling van deze twee stenen heeft Ermelo nu 41 Stolpersteine, verspreid door de gemeente. Ze zijn vooralsnog de laatste. De stenen zijn "een tastbaar teken van respect en liefde voor de overledene en een herinnering aan onze goede voornemens. Dat wij de namen van Julius en Philip Alexander nooit vergeten en weten hoe kostbaar en kwetsbaar een mens is’’, aldus Knol.
Lees ook: Ermelo ontvangt eerste Stolpersteine: 'Blijvende herinnering aan het onrecht'